Herziening aftrek voorbelasting

14 december 2009

De levering van grond is vrijgesteld van omzetbelasting en belast met overdrachtsbelasting. Er geldt een uitzondering voor de levering van bouwterreinen. Bij de levering van een bouwterrein door een ondernemer moet de verkoper omzetbelasting in rekening brengen en hoeft de verkrijger geen overdrachtbelasting te betalen. De omzetbelasting die drukt op de kosten van het bouwrijp maken van grond kan door de ondernemer die grond bouwrijp laat maken in aftrek worden gebracht. De vraag is wat de gevolgen voor de omzetbelasting zijn als de grond door omstandigheden niet gebruikt kan worden voor het doel waarvoor zij is aangeschaft en wordt verkocht als niet zijnde een bouwterrein.

Het Hof van Justitie EG heeft in een arrest uit 1998 (arrest Ghent Coal) uitleg gegeven over het recht op aftrek van voorbelasting. Volgens dat arrest blijft het recht op aftrek van voorbelasting in stand wanneer een ondernemer door omstandigheden buiten zijn wil in het kader van zijn onderneming aangeschafte goederen of diensten nooit heeft gebruikt voor het verrichten van belaste handelingen. Wel kan de levering van investeringsgoederen gedurende de herzieningsperiode aanleiding zijn voor een herziening van de aftrek. Het arrest heeft betrekking op de vraag of het recht van aftrek met terugwerkende kracht aan een belastingplichtige ontnomen kan worden.

Een ondernemer deed een beroep op dit arrest om daarmee herziening van de voorbelasting die hij in aftrek had gebracht te voorkomen. De ondernemer had een perceel grond gekocht om er een glastuinbouwbedrijf te vestigen. De gemeente had hem een bouwvergunning verstrekt maar de vestiging van een glastuinbouwbedrijf was daar door de rijksoverheid niet toegestaan. Vervolgens verkocht de ondernemer de grond, na intrekking van de bouwvergunning, vrijgesteld van omzetbelasting. De rechtbank Arnhem was van oordeel dat een vrijgestelde levering ook een vorm van gebruik is. Op grond van de wet wordt op het moment van levering de teveel in aftrek gebrachte voorbelasting verschuldigd. De situatie waarin het recht op aftrek met terugwerkende kracht wordt ingetrokken deed zich hier niet voor. Niet relevant was of de ondernemer al dan niet buiten zijn wil de grond niet heeft kunnen gebruiken voor belastbare prestaties.

De ondernemer ging tegen de uitspraak van de rechtbank in hoger beroep. Hij was van mening dat de rechtbank een te beperkte uitleg aan het arrest Ghent Coal had gegeven.

Hof Arnhem liet de uitspraak van de rechtbank in stand. Anders dan in de Ghent Coal-zaak het geval was had de ondernemer in deze procedure een belastbare handeling verricht door de grond vrijgesteld te leveren. Een vrijgestelde levering is de aanleiding om de eerder in aftrek gebrachte belasting te herzien.

De Hoge Raad voegt daar nog aan toe, dat de omzetbelasting op goederen en diensten, die een ondernemer betrekt om wijzigingen aan bedrijfsmiddelen aan te brengen, ook in de herziening wordt betrokken op het moment van bezigen van het bedrijfsmiddel. Of het hof in zijn oordeel hiermee rekening had gehouden was niet duidelijk.

Verder maakt de Hoge Raad duidelijk dat de herziening op het moment van ingebruikname de volledige voorbelasting betreft. Het is niet zo dat een deel van de aftrek kan worden toegerekend aan de periode voorafgaande aan het eerste gebruik, welk deel om die reden buiten de herziening gelaten zou mogen worden.

Terug naar overzicht

Onze gegevens

Rijksweg 297-RD
1991AA Velserbroek
T 023 538 29 11
E aaa1@quicknet.nl
KvK 34063598

Adviesbureau voor Administratieve Automatisering

Administratiekantoor Van den Belt is voor u het juiste adres voor betaalbaar en deskundig advies. Met een team van vijf personen zijn wij een kantoor dat met u mee denkt in het belang van uw bedrijf.